“İçtihat Metni”

Mahkemesi :…Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi
İlk Derece Mahkemesi :…14. Asliye Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı olan Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi’nce verilen kararın temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

– K A R A R –

Dava, eser sözleşmesinin ifası sırasında talep edilip yapılan ek işler nedeniyle bakiye iş bedeli alacağının tahsili için yapılan ilamsız icra takibine itirazın iptal ve takibin devamı istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın zamanaşımı nedeniyle reddine dair verilen karara karşı, davacı vekilince yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş, …Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi’nin verdiği istinaf başvurusunun esastan reddi kararı yasal süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Yargıtay içtihatları ve uygulamada sözleşme dışı iş ya da fazla imalât işin ifası sırasında ya da bitiminde iş sahibinin talimatı veya talimatı olmaksızın iş sahibinin yararına olarak iş görenin yaptığı iş ve imalâtlardır. Bu hale sözleşme dışı iş, sözleşme fazlası imalât, ek iş ve ek imalât da denilmektedir.
Sözleşme fazlası ya da sözleşme olmaksızın yapılan işlerin tahsili için açılacak davalarda işin yapıldığı tarihe göre 818 sayılı B.K.’nın 410 ve devamı ya da 6098 sayılı T.B.K.’nın 526 ve devamı maddelerindeki vekâletsiz iş görme hükümleri uygulanacaktır. Gerek Borçlar Kanunu gerekse Türk Borçlar Kanunu’nda vekâletsiz iş görme hükümlerine göre açılacak davalardaki zaman aşımı süresine ilişkin özel bir düzenleme bulunmamaktadır. Bunun sonucu olarak, kanunda aksine bir düzenleme bulunmadığından genel zamanaşımı süresi olarak B.K.’nın 125 ve T.B.K. 147. maddesindeki 10 yıllık zamanaşımı süresi vekâletsiz iş görme hükümlerine göre açılacak davalarda da uygulanacaktır (Yargıtay 15. H.D’nin 17.03.2015 gün 2015/1035 Esas, 2015/1289 Karar sayılı ilamı). Zamanaşımı süresinin başlayacağı tarih de B.K. 128, T.B.K’nın 149. maddesine göre alacağın muaccel olduğu tarih olup, vekâletsiz iş görme halinde iş görenin alacağı işin yapıldığı tarihte muaccel hale gelir ve zamanaşımı süresi fazla iş ve imalatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar.
Dosya kapsamındaki deliller, davalı yüklenicinin …11. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin bozmalardan sonra en son 2017/580 Esas, 2017/744 Karar numarasını alan kök davasındaki davalının cevap dilekçesi ve aşamalardaki savunmaları, bozmalardan sonra alınan bilirkişi raporları ve Dairemizin 16.06.2017 gün 2017/447 Esas, 2017/2595 Karar sayılı ilamının 2. sayfa 2. paragrafında dava dışı iş sahibi Başkent Edaş Genel Müdürlüğü tarafından onaylanan ilave ENH projesi ile proje değişikliği kapsamında davalı yüklenicinin talimatıyla dava konusu işlerin davacı taşerona ilave iş olarak yaptırıldığı ve 29.09.2010 gün 2010/A/280 sayılı yazı içeriği ile bedelinin sözleşme fiyatlarıyla ödeneceğini kararlaştırıldığına dair bozma gerekçesi ve yerel mahkemenin bu bozma ilamına uymak suretiyle verdiği kararın Yargıtay 15. Hukuk Dairesi’nce onanıp karar düzeltme talebinin reddedilmiş olması karşısında ve eldeki davanın dayanağı olan icra takibindeki alacak söz konusu dosyada talep edilip hüküm altına alınan alacağın fazlaya ilişkin kısmı olduğundan, dava konusu işin sözleşme dışı ilave iş olduğunun ve bedelinin taraflar arasındaki kararlaştırmaya göre sözleşme fiyatlarıyla ödeneceğinin kabulü zorunludur. Keza bu ilave işler 29.09.2010 tarihli davalı talimatı üzerine yapıldığından ilave işlerin bu tarih ya da sonraki bir tarihten sonraki bir tarihte yapılmış olması gerekmektedir. İlave işlerin 29.09.2010 talimat yazısı tarihinde yapıldığı kabul edildiğinde de zamanaşımı alacağın istenebilir olduğu bu tarihten itibaren işlemeye başlayacaktır.
Bu durumda mahkemece takip ve dava konusu alacak eser sözleşmesinin ifası sırasında dava dışı iş sahibi ve davalı yüklenicinin talimatı ile bedeli sözleşme fiyatlarıyla ödenmek üzere yaptırılan sözleşme dışı fazla imalât olup vekâletsiz iş görme hükümlerine tabi bu alacaklar ilgili zamanaşımı süresinin fazla işin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 818 sayılı B.K.’nın 125. maddesi hükmüne göre 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, fazla işin yapılıp alacağın muaccel olduğu kabul edilecek en eski tarih 29.09.2010 tarihinden icra takibinin yapıldığı 07.11.2018 tarihine kadar 10 yıllık zamanaşımı süresi geçmediğinden zamanaşımı def’i reddedilip işin esası incelenerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken yanlış değerlendirme ile davanın zamanaşımı yönünden reddi ve istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının kabulü ile …Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi’nin 23.01.2020 gün 2019/1915 Esas, 2020/81 Karar sayılı kararının kaldırılarak ilk derece mahkemesi hükmünün davacı yararına BOZULMASINA, ödenenden 5766 sayılı Kanun’un 11. maddesi ile yapılan değişiklik gereğince Harçlar Kanunu 42/2-d maddesi uyarınca alınması gereken 267,80 TL Yargıtay başvurma harcının mahsup edilerek, varsa fazla alınan temyiz harcının temyiz eden davacıya iadesine,
6100 sayılı HMK 373. madde hükümleri gözetilerek dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğin ise Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine, 19.06.2020 gününde kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

……
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının onanmasını mutazammın 16/10/2018 tarihli, 2018/4302 Esas – 2018/9878 Karar sayılı daire ilamının müddeti içinde tashihen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :
Alacaklılar tarafından başlatılan ilama dayalı icra takibinde, borçlunun icra mahkemesine başvurarak, ilamın ve takibin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek takibin iptalini talep ettiği; mahkemece, şikayetin kabulü ile icranın geri bırakılmasına dair verilen karar, Dairemizce onandığı görülmüştür.
2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 33. maddesinde ”İcra emrinin tebliği üzerine borçlu yedi gün içinde dilekçe ile icra mahkemesine başvurarak borcun zamanaşımına uğradığı veya imhal veya itfa edildiği itirazında bulunabilir. İtfa veya imhal iddiası yetkili mercilerce re’sen yapılmış veya usulüne göre tasdik edilmiş yahut icra dairesinde veya icra mahkemesinde veya mahkeme önünde ikrar olunmuş senetle tevsik edildiği takdirde icra geri bırakılır.” hükmüne, aynı kanunun39/1. Maddesinde ise; ”İlama müstenit takip, son muamele üzerinden on sene geçmekle zamanaşımına uğrar” hükmüne yer verilmiştir. Zamanaşımının kesilmesi için alacaklının, icra dosyasında takibin devamını sağlayıcı nitelikte taleplerde bulunması ve takibi işlemsiz bırakmaması gerekir.
Somut olayda, ……..tarihli, 2001/402 E.- 619 K. sayılı rücuen alacağa ilişkin ilamı ve Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin onama ilamı ile alacaklı ……. vekili tarafından 11/01/2002 günü takibe başlandığı, her iki ilamda da borçlu vekiline yer verilmediği, bu nedenle borçlu asil adına çıkartılan icra emri tebligatının iade gelmesi üzerine, alacaklı vekilinin 2002-2003 ve 2004 yıllarında ve en son 21/07/2004 tarihinde borçlunun adresinin araştırılması talebinde bulunduğu, söz konusu taleplerinin icra müdürlüğünce kabul edilerek ilgili yerlere müzekkerelerin yazıldığı, devamında her ne kadar 23/11/2011 tarihli yenileme talebinde masraf yatırılmamış ise de, 12/02/2013 tarihinde yeniden adres araştırması talebinde bulunduğu, 27/02/2015 günü dosyanın yenilenmesinin ardından 07/09/2015 tarihinde icra emrinin borçluya tebliğ edilmesi üzerine borçlunun, henüz takip kesinleşmediği için İİK’nın 33/1. maddesi uyarınca süresinde zamanaşımı itirazında bulunduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu takipte, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 146. maddesinde (mülga 818 sayılı BK’nun 125. maddesi) düzenlenen 10 yıllık zamanaşımı süresi uygulanacaktır. Buna göre, alacaklı vekilinin borçlunun adresinin araştırılmasına ilişkin icra müdürlüğünce kabul edilerek işlem yapılan talepleri dikkate alındığında, anılan tarihler arasında 10 yıllık zamanaşımının dolmadığı anlaşılmaktadır.

O halde mahkemece, borçlunun zamanaşımı itirazının reddi yerine kabulü isabetsiz olup, hükmün yukarıdaki nedenlerle bozulması gerekirken onandığı anlaşılmakla alacaklının karar düzeltme isteminin kabulü gerekmiştir.
SONUÇ : Alacaklının karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 16/10/2018 tarihli, 2018/4302 Esas – 2018/9878 Karar sayılı onama ilamının kaldırılmasına, mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK’nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 28/02/2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Mal Rejiminin Tasfiyesinden Kaynaklanan Alacak

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın zamanaşımı süresi geçtiğinden reddine karar verilmiş olup hükmün davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Davacı …, evlilik birliği içerisinde davalı erkek adına edinilen iki adet taşınmaz bulunduğunu açıklayarak, mal rejiminin tasfiyesi ve tespit edilecek alacağın faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiş, dava değeri fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 6.500,00 TL olarak bildirilmiştir.
Davalı … vekili, 1 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, dava konusu taşınmazların edinilmesinde davacının katkısının bulunmadığını ileri sürerek, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, taraflar arasındaki boşanma davasının 07.10.2008 tarihinde açıldığı, 12.02.2013 tarihinde boşanma kararının kesinleştiği, talebe konu mal varlıklarının taraflar arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu 2008 yılında satın alındığı, sürelerin TMK hükümlerine göre belirleneceği, davalı vekilince cevap dilekçesinde, süresi içinde zamanaşımı def’inde bulunulduğu, TMK’nin 178 maddesinde düzenlenen bir yıllık zamanaşımı süresinin davanın açıldığı 06.03.2015 tarihi ile dolmuş olduğu gerekçesiyle, davacının davasının zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir. Hüküm, süresi içerisinde davacı tarafından temyiz edilmiştir.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nda mal rejiminin tasfiyesi davaları için her hangi bir zamanaşımı süresi düzenlemesi getirilmemiştir. Bu gibi durumlarda TMK’nin 5. maddesi yollamasıyla 6098 sayılı TBK uygulanmalıdır. Zira; TBK’nin 646.maddesine göre Borçlar Kanunu, Medeni Kanun’un tamamlayıcısı olarak kabul edilmiştir. Buna göre, TBK’nin 146. maddesinde yer alan 10 yıllık zamanaşımı süresi mal rejiminin tasfiyesi davalarında da uygulanmalıdır.
Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun (17.04.2013 tarihli ve 2013/8-375 Esas, 2013/520 Karar sayılı kararı) ve Dairemizin uygulaması da bu yöndedir. Her ne kadar, Dairemiz önceki uygulamalarında, edinilmiş mallara katılma rejiminin boşanmayla sona ermesi durumunda, TMK’nin 178. maddesindeki 1 yıllık zamanaşımı süresini kabul etmiş ise de; Yargıtay HGK’nin yukarıda açıklanan içtihadı doğrultusunda görüş değişikliğine gidilmiştir.
TBK’nin 149/1. maddesine göre, zamanaşımı, alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar. Aynı Kanun’un 153/3.maddesine göre de, evlilik devam ettiği sürece, eşlerin diğerinden olan alacakları için zamanaşımı işlemeye başlamaz, başlamışsa da durur.
Somut uyuşmazlık incelendiğinde taraflar, 1972 yılında evlenmiş olup, 02.03.2010 tarihinde açılan birleşen boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, 12.02.2013 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. İş bu temyize konu dava ise 06.03.2015 tarihinde açılmıştır. Mahkemece, boşanma kararının kesinleştiği 12.02.2013 tarihinde başlayan 10 yıllık zamanaşımı süresi temyize konu davanın açıldığı tarihe kadar henüz dolmadığından, davanın kaldığı yerden devamı ve uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda gösterilen nedenlerle davacının yazılı temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK’nin Geçici 3. maddesi yollaması ile HUMK’un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 11.02.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.