“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi


Dava dilekçesinde, menfi tespit ve istirdat istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davalı vekili tarafından yasal süresi içinde verilen temyiz dilekçesi ile istenilmekle taraflara yapılan tebligat üzerine duruşma için tayin olunan günde temyiz eden davalı vekili Av….ve aleyhine temyiz olunan davacılar vekili Av. … geldiler. Gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacılar vekili dava dilekçesinde, davalı yönetim tarafından haklarında 1974 TL ortak gider borcunun ödenmemesi sebebi ile … İcra Müdürlüğü’nün 2009/4421 Esas sayılı dosyası ile takip yapıldığını, söz konusu icra takibinde aylık %20 oranında gecikme tazminatı uygulandığını, bu oranın Kat Mülkiyeti Yasası’na aykırı olduğunu, yapılan icra takibinde gecikme tazminatı oranının Kat Mülkiyeti Yasası’nın 20/c maddesi uyarınca aylık %5 ve yasal faiz oranının da yıllık %9 uygulanmasının gerektiğini ileri sürerek icra dosyasında uygulanan gecikme tazminatı oranında borçlu olmadığının tespitini istemiş, mahkemenin 08.12.2011 gün ve 2011/982 Esas-2011/1323 Karar sayılı davanın reddine ilişkin kararı Dairenin 20.09.2012 gün ve 2012/8094 Esas-9795 Karar sayılı ilamı ile ortak gider borcuna uygulanan gecikme tazminatı ve yasal faizin başlangıcının her bir ortak gider borcunun ait olduğu aydan takip tarihine kadar geçen gün sayısı dikkate alınarak hesaplanması gerekirken, takibe konu sonraki ayların ortak gider borcuna her seferinde önceki aya ait ortak gider borcu ilave edilerek mükerrer hesaplama yapılması doğru görülmediğinden bozulmuş, davacılar vekili bozma sonrası yargılama sırasında 09.12.2013 tarihinde mahkemeye verdiği dilekçe ile dava konusu hacizli bağımsız bölümün icra takibinde satışının gerçekleştiğini ve kesinleşen satış sonucu 31.01.2013 gününde davalı yönetime icra dosyası kapsamında borcun tamamını faizleri ve masrafları ile birlikte 25.797,86 TL olarak ödediklerini, bu nedenle açmış oldukları menfi tespit davasının istirdat (geri alım) davasına dönüşmesini, fazla ödemelere ilişkin talep hakları saklı kalmak kaydıyla 15.555,51 TL fazla ödemenin ödeme tarihi olan 31.01.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini istemiş, mahkemece davalı yönetim tarafından icra dosyasında davacılardan 94,51 TL işlemiş faiz istenebileceğine, takip tarihinden tahsil tarihine kadar asıl alacak üzerinden yıllık %9 yasal faiz ve %5 gecikme tazminatı uygulanabileceğine, fazla yatırılan kısmın hesaplanarak ödeme tarihi olan 31.01.2013 gününden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan alınarak davacı tarafa iadesine karar verilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
Dosya içindeki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacılar hakkında davalı yönetim tarafından… İcra Müdürlüğü’nün 2009/4421 takip sayılı dosyası ile 1974 TL asıl, 2580 TL işlemiş faiz ve gecikme tazminatı olmak üzere 4.554,57 TL üzerinden ortak gider borcunun ödenmemesi nedeniyle ilamsız takip yapıldığı ve takibin itirazsız kesinleşmesi üzerine davalı yönetim tarafından davacılar hakkında haciz yapılması üzerine dava konusu bağımsız bölümün satışının gerçekleştiği, takip konusu borcun fer’ileri ve icra dosya masrafları ile birlikte ödendiği, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacı tarafın davalıya 1974 TL asıl alacak nedeniyle borçlu olduğu, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 20/c maddesine göre davacıdan aylık %5 oranında gecikme tazminatı ile birlikte yıllık %9 oranında yasal faiz alınabileceği, tüm bunların toplamının 2.698,55 TL olduğu saptanmış ise de, (icra dosyasında yapılan masraflar hesaplanıp davacıların bu masraflardan da sorumlu olacağı gözetilerek) davacılara iadesi gereken miktarın açık ve net olarak hesaplanmadığı anlaşılmaktadır.
İcra ve İflas Yasası’nın 72/6. maddesi hükmü gereği menfi tespit davasının açılmasından sonra yargılama sürecinde borç ödenmiş ise ıslaha dahi gerek olmaksızın davacının talebi üzerine -hatta davacının istemi olmasa bile- davaya istirdat davası olarak devam edileceği öngörüldüğüne göre, mahkemece davanın istirdat davasına dönüştüğü gözetilerek davacıların ödeme tarihine kadar icra dosyasında yapılan harç, masraf, vekalet ücreti vs. masraflar da dahil olmak üzere sorumlu oldukları borç miktarının tespiti için bilirkişiden ek rapor alınıp, davacılara iade edilecek gerçek bedelin bulunmasından sonra oluşacak sonuca göre davacı tarafın talebi de dikkate alınarak bir karar verilmesi gerekirken yetersiz araştırma ve eksik incelemeye dayalı olarak iade edilecek miktar da açıkça hükümde gösterilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, Yargıtay duruşmasında vekille temsil edilen davalı yararına takdir edilen 1.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 07.04.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.

MAHKEMESİ : Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, itirazın iptali ve takibin devamı ile %20 inkar tazminatının faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Davacı vekili, davalıya ait 15 bağımsız bölümün 2012 yılı için yönetim giderleri ile ilgili olarak davalı aleyhine takip başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, işletme projesinin davalıya tebliğ edildiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemiş; mahkemece, davanın kısmen kabulü ve itirazın kısmen iptali ile takibin 50.751,50 TL asıl alacak üzerinden devamına, anaparaya takip tarihinden itibaren gecikme faizi uygulanmasına karar verilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1-Kat Mülkiyeti Yasası’nın 20. maddesinin 2. fıkrasının 2. cümlesine göre, gider ve avans payının tamamını ödemeyen kat malikinin ödemede geciktiği günler için aylık yüzde beş (14.11.2007-5711/9. madde ile değişiklikten önce %10) hesabıyla gecikme tazminatı ödemekle yükümlü olduğundan, ortak giderden payına düşeni ödemeyen bağımsız bölüm malikinin ödemede geciktiği günler için ödemekle yükümlü bulunduğu gecikme tazminatının başlangıcının açıkça saptanmış olması gerekir. Dava konusu ortak giderin dayanağını oluşturan kat malikleri kurulu kararına davalı katılmışsa karar tarihi, kararın alındığı toplantıya katılmamışsa bu kararın veya işletme projesinin kendisine tebliğ edildiği veyahut başka bir biçimde borcunu öğrendiği tarih, bu husus da belirlenemiyorsa icra takibi nedeniyle ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği tarih esas alınmalıdır. Takip dosyasında bulunan belgeler ile geri çevirme kararı üzerine dosyaya getirtilen belgeler ve davalı vekilinin 25.06.2014 tarihli açıklamadan, işletme projesinin davalıya tebliğ edildiği belirtildiğine göre takibe konu alacaklar ile ilgili davalının temerrüt tarihine göre gecikme tazminatının hesaplanması gerektiği düşünülmeden hatalı bilirkişi raporu doğrultusunda karar verilmesi,
2-5711 sayılı Yasa ile değişik 634 sayılı Kat Mülkiyeti Yasası’nın 20. maddesine göre gider ve avans payının tamamını ödemeyen kat maliki ödemede geciktiği günler için aylık %5 gecikme tazminatı ödemekle yükümlüdür. Gecikme tazminatı, asıl alacağın gününde ödenmemesi durumunda geç ödemeden dolayı alacaklının gerçekleşeceği kabul edilen zararının karşılığıdır. Faiz ise alacaklının zararının olup olmadığını dikkate almayan “temerrüt” karşılığıdır. Bu iki talep farklı olduğundan talep var ise hem gecikme tazminatına, hem de yasal faize hükmedilmelidir. Takip talebinde alacaklı vekili tarafından asıl alacağa takip tarihinden itibaren aylık %5 gecikme tazminatı ile birlikte yasal faizde talep edildiği halde asıl alacağa sadece gecikme tazminatı uygulanıp yasal faiz işletilmemesi, Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 04.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

Davacılar 1-… 2- … 3-… 4-… 5-… ile davalılar 1-… 2-Tasfiye … SS Efe Konut Yapı Kooperatifi arasındaki davadan dolayı … 1. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 08.09.2015 gün ve 2013/186 E.-2015/362 K. sayılı hükmü bozan 23. Hukuk Dairesinin 20.09.2018 gün ve 2015/9059 E.-2018/4309 K. sayılı ilamı aleyhinde davacılar vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

– K A R A R –

Dava, eser sözleşmesi niteliğindeki Kat karşılığı İnşaat sözleşmesinden kaynaklanan kira kaybı ve cezai şart istemlerine ilişkin olup mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalılar tarafından temyiz edilmiştir. Yargıtay 23. Hukuk Dairesince yapılan temyiz incelemesi sonucunda 20.09.2018 tarihli 2015/9059 Esas, 2018/4309 Karar sayılı bozma ilamına davacı tarafından karar düzeltme talebinde bulunulmuştur.
Karar düzeltme talebinin kural olarak temyiz incelemesini yapan Yargıtay Hukuk Dairesince incelenmesi gerekmekte ise de; Yargıtay Büyük Genel Kurulu’nun 09.02.2018 gün 2018/1 sayılı işbölümü kararı ile arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinden kaynaklanan ve 01.07.2016 tarihinden sonra temyiz ya da karar düzeltme talepli olarak Yargıtay’a gelen dosyalardaki temyiz ya da karar düzeltme taleplerini incelemek görevi Yargıtay 15. Hukuk Dairesi’ne verildiğinden karar düzeltme talebi Dairemizce incelenmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin 1086 sayılı HUMK’nun 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birisine uymayan aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair karar düzeltme itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Davacı davasında müvekkillerine ait 4 dairenin 31.01.2006 tarihine kadar olan kira getirisinin 48.261,00 TL olduğunu, 31.01.2008 tarihinden 01.01.2010 tarihine kadar iki dairenin kira kaybı alacağının toplam 32.243,54 TL olduğunu, böylece dairelerin sözleşme uyarınca teslimi gereken tarihten fiili teslim olunan tarihlere kadar toplam kira kaybı alacağının 80.504,54 TL olduğunu belirterek tahsilini talep etmiştir. Mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Yargıtay 23. Hukuk Dairesi bozma ilamında “Eser sözleşmesine bağlı talepler TBK 147/6 maddesi uyarınca 5 yıllık zamanaşımına tabidir. Bu süre kiranın muaccel olduğu (istenebilir hale geldiği) tarihten başlar. Kirası istenen bağımsız bölümün teslim edilmesi, satılması veya kiraya verilmesi hallerinde kira tazminatı talep edilemez. Hükmen tescil davası açılması teslime ve kullanmaya veya satmaya engel olmadığından zamanaşımını kesmesi mümkün değildir. Somut olayda davanın 02.04.2013 tarihinde açıldığı, davalıları da süresinde zamanaşımı defiinde bulunduğuna göre, mahkemece TBK 147/6 maddesi gereğince zamanaşımı iddiasının yukarıdaki açıklamalar kapsamında ele alınması gerekir. Ayrıca davacılar
vekilince 19.01.2015 tarihli celsede 16 ve 4 nolu dairenin 18.08.2005 tarihinde 8 nolu dairenin 21.05.2010 tarihinde teslim alındığı, 1 nolu daire ile ilgili olarak da davalı kooperatifçe kiraya verilen dairenin kira bedelinin 01.01.2010 tarihinden itibaren davacılara ödendiğini beyan etmiştir. Davacı beyanındaki teslim tarihleri mahkemenin de kabulünde olduğuna göre, bu kez bilirkişi kurulundan ek rapor alınarak, dava tarihinden geriye gidilerek kira alacağının talep edilebileceği tarihten itibaren 5 yılın sona erdiği tarih esas alınarak zamanaşımına uğrayan kısım olup olmadığı incelenip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu husus değerlendirilmeden hüküm kurulması doğru olmamıştır” gerekçesi ile bozma yapılmıştır.
Davalı yükleniciler sözleşmede kararlaştırılan sürenin 26.04.2001 tarihinde dolmasıyla temerrüde düşmüşlerdir. Ancak davacı yasal hakkı olan yüklenicilerin sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirmesini beklemiş, 02.04.2013 tarihinde bu davayı açmıştır. Davacı ifayı beklediğine göre, davalı yükleniciler sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirmek zorundadırlar. Gecikme tazminatı istemleri yönünden zamanaşımının başlangıç tarihi, sözleşmeye göre yüklenicilerin edimlerini yerine getirerek davacıya ait bağımsız bölümleri teslim tarihidir. Diğer bir deyişle eser sözleşmesi feshedilmediği sürece iş sahipleri gecikme tazminatını (kira) alarak ifayı bekleyebileceğinden eser teslim edilmediği ve sözleşme ifa ile sonuçlanmadığı için teslimi gereken tarih geçmesine rağmen zamanaşımı süresi işlemeye başlamayacaktır. Önceki döneme ait olsa dahi gecikme tazminatı ile ilgili zamanaşımı süresi eserin teslimi ve sözleşmenin ifası ile sonuçlandığı tarihten itibaren başlayacaktır (Yargıtay 15. H.D. 14/10/2010 2010/3391 E. 2010/5310 K.).
Bu açıklamalar ışığında somut olayda; 16 ve 4 nolu dairenin 18.08.2005 tarihinde 8 nolu dairenin 21.05.2010 tarihinde 1 nolu dairenin de 01.01.2010 tarihinde teslim edildiği dikkate alındığında, 8 ve 1 nolu daireler için davacının 02.04.2013 tarihli gecikme tazminatı davasının süresinde olduğu anlaşılmaktadır. Bozma ilamında zamanaşımının başlangıç tarihinde yanılgıya düşülerek, kiranın muaccel olduğu tarihten itibaren zamanaşımının başlayacağının değerlendirilmesi hatalı olmuştur. Mahkeme kararının bu sebeple bozulması gerekirken Yargıtay 23 Hukuk Dairesinin 2015/9059 Esas 2018/4309 Karar numaralı ve 20.09.2018 tarihli ilamında hataen zamanaşımının başlangıç tarihinin kiranın muaccel oluğu tarih olduğuna dair gerekçenin kaldırılarak değişik bu gerekçeye göre bozulması uygun bulunmuştur.
SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davacının diğer karar düzeltme taleplerinin reddine, 2. bent uyarınca karar düzeltme talebinin kabulü ile Yargıtay 23. Hukuk Dairesince verilen 20.09.2018 tarihli 2015/9059 Esas 2018/4309 Karar sayılı bozma ilamının 6. nolu bendinin gerekçesinin kaldırılarak yukarıda belirtilen gerekçeye göre BOZULMASINA, ödediği karar düzeltme peşin harcının istek … karar düzeltme isteyen davacılara geri verilmesine, 27.11.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.