“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : İstanbul 9. İcra Hukuk Mahkemesi
TARİHİ : 06/02/2014
NUMARASI : 2012/793-2014/89

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davalı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire’ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR

Davacı 3. kişi vekili İstanbul 21. İcra Müdürlüğü’nün talimatıyla, Bakırköy 12. İcra Müdürlüğü’nün 2012/726 sayılı dosyası ile müvekkiline ait mallar haczedildiğinden mahcuzlar üzerindeki haczin kaldırılması ile alacaklının mahcuz malın %15’inden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı alacaklı vekili kiracılık sıfatına dayanılarak istihkak davası açılmasının mümkün olmadığını, haczin borçlunun resmi kayıtlardaki adresinde gerçekleştirildiğini 3.kişinin borçlu ile aynı alanda çalıştığını 3.kişinin iddiasını kanıtlayacak herhangi bir belge sunmadığından bahisle davanın reddini talep etmiştir.
Mahkemece ödeme emrinin borçluya haczin yapıldığı adreste tebliğ edilmediği İİK’nun 97/a maddesindeki mülkiyet karinesinin 3.kişi lehine olduğu kira ilişkisi,yoklama fişi, vergi levhasına göre, 3.kişi K.. Ö..’in 23.03.2012 tarihinden itibaren haciz adresinde faaliyette bulunduğu, mahcuzların dosya içerisinde bulunan vergi levhası, haciz tutanağı, ticari kayıtlar, faturalar, 29.03.2012 Kepçe Kira Sözleşmesi ve diğer belgelere göre davacıya ait olduğu kanaatine varılarak davanın kabulü ile mahcuzlar üzerindeki haczin kaldırılmasına,alacaklının kötü niyetli olduğuna ilişkin bir delil bulunmadığından tazminat isteğinin reddine karar verilmiş, hüküm, davalı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, İİK’nun 96. vd. maddesine dayalı olarak 3.kişinin açtığı istihkak talebine ilişkindir.
Davacı 3.kişi vekili hacze konu kepçeyi müvekkilinin .. San. ve Tic. Ltd. Şti’den kiraladığını beyan etmiş, kepçenin müvekkiline ait olduğuna yönelik bir iddiada bulunmamıştır. Kaldı ki dosya içerisinde .. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Av. E.. D.. imzalı İstanbul 21.İcra Müdürlüğü’nün 2012/5694 Esas sayılı dosyasına sunulan dilekçe örneğinde, bahsi geçen kepçe ile alakalı istihkak iddiasında bulunduğu da dikkate alındığında, davacı tarafın bu mahcuz yönünden aktif dava ehliyeti bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü hatalı olmuştur.
Davaya konu diğer mahcuzlar yönünden ise, haciz adresi borçluların önceki faaliyet adresi olup, haciz tutanağı içeriğine göre mahalde borçlulara ait evraklar bulunmuştur. Somut olayda İİK’nun 97/a maddesindeki mülkiyet karinesi borçlu, dolayısıyla alacaklı yararınadır. İspat yükü altında olan üçüncü kişi karinenin aksini her türlü delille kanıtlama olanağına sahiptir. İsteyen her kişi adına her zaman düzenlenmesi mümkün bulunan fatura, beyana dayalı vergi levhası gibi belgeler ile adi yazılı olarak düzenlenmiş kira sözleşmesi yasal karinenin aksini ispata yeterli değildir.
O halde, Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönüne alınarak, bu mahcuzlara ilişkin davanın reddi yerine oluşa ve dosya içeriğine uygun düşmeyen gerekçe ile kabulüne yönelik hüküm kurulması doğru olmamıştır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle davalı alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün İİK’nun 366. ve 6100 sayılı HMK’nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK’nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, taraflarca HUMK’nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve İİK’nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 296,34 TL peşin harcın istek halinde davalı E.. K..’ya iadesine 02.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

İcra Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Şikayet

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davalı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire’ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:


KARAR

Davacı alacaklı vekili, 25.03.2013 tarihli haciz işlemine karşı İİK’nun 96., 97. ve 99. maddelerinin uygulanmasına ilişkin şikayette bulunarak,aynı zamanda istihkak iddiasının reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda; haczin İİK’nun 99. maddesine göre yapılmış sayılmasına dair memur işleminin iptaline,haczin İİK’nın 97. maddesi kapsamında yapılmış sayılmasına,…’nin yetkilisinin.. olduğu ve .. şirket yetkilisi olmadığından üçüncü kişi lehine dördüncü kişinin yapmış olduğu istihkak iddiasının geçerli bulunmadığı ve süresi içinde üçüncü kişi şirket yetkilisi tarafından yapılmış istihkak iddiası bulunmadığından davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle istihkak iddiasının reddine ilişkin davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm, davalı… ve …vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Hükmün, İİK’nun 96-97-99 maddelerin uygulamasına ilişkin bölümü bakımından; İİK’nın 363. maddesi gereğince, İcra Mahkemesi kararlarından hangilerinin temyiz olunabileceği özel hükümlerle ve genel olarak da İİK’nun 363. maddesinde birer birer açıklanıp gösterilmiştir. Bunların dışında kalan Mahkeme kararları kesindir. Bu kapsamda; hükmün anılan bölümü yönünden temyiz itirazlarının REDDİNE;
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; 25.03.2013 tarihli haciz esnasında hazır bulunan ve …. ortağı olan …, takip borçlusunun oğlu olduğunu ve haciz yapılan işyeri ile ilgisinin bulunmadığını, kaldı ki haczedilen malların da takip dışı ….’dan kiralandığını iddia etmiştir.

İİK’nun 85/2. maddesi uyarınca; borçlu yahut borçlu ile birlikte malı elinde bulunduran şahısların, taşınır mal üzerinde üçüncü bir şahsın mülkiyet veya rehin hakkı gibi sınırlı bir ayni hakkının bulunması veya taşınır malın üçüncü şahıs tarafından haczedilmiş olması halinde bu hususu haciz yapan memura beyan etmek ve beyanının haciz tutanağına geçirilmesini talep etmek zorunda olduğu ve haczi yapan memurun da borçluyu yahut borçlu ile birlikte malı elinde bulunduran şahısları bu beyana davet etmek zorunda olduğu kabul edilmiştir. Hal böyle iken, limited şirket ortağının istihkak iddiasında bulunmasında hukuken bir engel bulunmadığına göre; Mahkemece, duruşma açılarak …. ve ….i’nin davaya davalı olarak dahil edilmesinin sağlanması, varsa cevap ve delillerinin belirlenerek, toplanan ve toplanacak tüm delillerin tarafların iddia ve savunmaları kapsamında birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle hüküm kurulması isabetsiz olmuştur.
Kabule göre de; … kendi adına istihkak iddiasında bulunmadığı ve davada husumet yöneltilmediği halde, gerekçeli karar başlığında davalı olarak gösterilerek, kendisine hüküm tebliğ yapılması isabetsiz olmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı … ve ….. vekili temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, taraflarca HUMK’nun 388/4. (HMK 297/ç) ve İİK’nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 29.01.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi



Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :
Şikayetçi 3. kişi icra mahkemesine başvurusunda; haciz yapılan adresin borçluya ait olmamasına rağmen icra müdürünün alacaklının talepleri doğrultusunda evrak araştırması yaptığını, evrak araştırmasının kanuna aykırı olduğunu belirterek söz konusu icra memuru hakkında gerekli işlemin yapılmasını ve evrak araştırmasına yönelik işlemin iptalini talep ettiği, mahkemece haciz sırasında yapılan aramaların İİK 80. maddesinin maksadını aştığından bahisle şikayetin kabulüne karar verildiği, alacaklının istinaf başvurusu üzerine bölge adliye mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verildiği görülmektedir.
İİK’nun 80. ve müteakip maddeleri uyarınca; icra müdürü, borçlunun gösterilen adresinde talep üzerine gerektiğinde kilitli yerlerin (ev ya da işyeri kapısı) çilingir vasıtasıyla açtırılması suretiyle haciz işlemini yapmak zorundadır. Bir başka anlatımla, anılan yasal düzenlemelerde, icra müdürüne, alacaklının haciz isteminin yerine getirilmesi konusunda takdir yetkisi tanınmamıştır. Bu durumda, haciz yapılan yerde 3. kişi bulunduğu ve istihkak iddia edildiği takdirde, icra müdürü tarafından beyanları zapta geçirilip, İİK’nun 96. ve bunu izleyen maddelerdeki prosedürün uygulanması gerekir.
Her ne kadar ilk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi yapılan haczin İİK’nun 80. maddesine uygun olmadığı, maddenin borçluyu hedef aldığını belirterek haczedilen yerin borçluya ait olmadığından bahisle bu maddenin uygulanamayacağı ve bu nedenle 3.kişiye ait işyerinde evrak araştırması yapılamayacağı belirtilerek yapılan işlemin iptaline karar vermiş ise de İİK’nun 82. vd. maddeleri nazara alındığında, icra müdürünce alacaklının gösterdiği adreste haciz işleminin yapılması gerekli olup icra müdürünün haciz talebinin reddetme yetkisi bulunmamaktadır.
Somut olayda da icra müdürünün gösterilen adreste haciz işlemini gerçekleştirdiği ve talep üzerine evrak araştırması yaptığı görülmektedir. İİK.’nun 80.maddesi ilk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi gerekçelerinde belirtildiği şekilde, borçluyu hedef almakta olup, yapılan işlemler borçlu hakkında gerçekleşmektedir. Eğer 3.kişi haczi yapılan yerin borçluya ait olmadığı iddiasında ise icra müdürü tarafından beyanları zapta geçirilip, İİK’nun 96. ve bunu izleyen maddelerdeki prosedürün uygulanması gerekir. İcra müdürünce İİK 96. ve 99. maddelerine göre işlem yapılıp yapılmayacağı hususu ancak evrak araştırması
sonucunda netleşmektedir. Gerek İİK 96. ve 99. maddeleri şikayeti ve gerekse istihkak iddiası ayrı bir dava konusu olduğundan hali hazırda borçluya ait olduğu iddia edilen yerde evrak araştırması yapılması usul ve yasaya aykırı olmamaktadır.
O halde mahkemece, şikayetinin reddi yerine yazılı gerekçe ile kabulü yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.
SONUÇ: Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile, yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca, … Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi’nin 19/11/2019 tarih ve 2018/2236 E.- 2019/2223 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, … 10. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 19/12/2017 tarih ve 2016/767 E.-2017/1083 K. sayılı kararının BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesi’ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi’ne gönderilmesine, 12/10/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : İstihkak

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalı alacaklı vekili ve davacı üçüncü kişi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.
K A R A R
Davacı üçüncü kişi vekili, müvekkilinin uygun bir ortamı bulunmadığından borçlunun oğluna ait ahırda hayvanlarının bulunduğunu, borçlunun farklı bir adreste ikamet ettiğini, hacze konu hayvanların müvekkili adına kayıtlı olduğunu, istihkak davasının kabulü ile haczin kaldırılmasını talep ve dava etmiştir
Davalı alacaklı vekili, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece, davacının işletmeye uygun ortamı bulunmadığından hacze konu hayvanların ücreti mukabilinde borçluyla aynı yerde ikamet etmediği anlaşılan borçlunun oğlunun elinde bulunduğu ve üçüncü kişiye ait olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalı alacaklı vekili ile vekalet ücreti yönünden davacı üçüncü kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, üçüncü kişinin İİK’nin 96. vd. maddelerine dayalı istihkak iddiasına ilişkindir.
Dava konusu haciz borçlunun oğlu …’in huzurunda yapılmış olup, taraflarla ilgili Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2012/10904 Esas, 2013/18245 Karar sayılı kararında, 21.6.2010 tarihinde hayvanların borçlu ile oğlunun birlikte faaliyette bulundukları mandırada haczedildiği kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden bahisle karar bozulmuş olup, bozmaya uygun olarak verilen karar 16.5.2017 tarihinde kesinlemiştir. 21.6.2010 tarihinde haczedilen bir kısım hayvanın ise eldeki davaya konu haciz mahallinde hazır bulunduğu haciz tutanağında belirtilmiştir. Yine, 21.6.2010 tarihli hacizde borçlunun gelini, eşi Mehmet’in yaptığı peynirleri borçlunun sattığını beyan etmiştir. İİK’nin 97/a maddesi gereğince borçlu ve üçüncü kişinin malı birlikte elde bulundurmaları halinde mal borçlu elinde sayılır. Bu mülkiyet karinesinin aksinin davacı üçüncü kişi tarafından inandırıcı ve güçlü delillerle ispat edilmesi gerekir.
İspat yükü altında olan ve karinenin aksini her türlü delille kanıtlama olanağına sahip olan üçüncü kişi, haczedilen hayvanların kendisine ait olduğunu, hayvan pasaportlarının bulunduğunu iddia etmekte olup, delil olarak ise hayvan pasaportları ile çiftçi destekleme alım kaydına dayanmıştır. Ne var ki, hayvan pasaportları, ilgilinin beyanına dayalı olarak düzenlendiklerinden, istihkak davalarında güçlü delil teşkil etmezler. Öte yandan, diğer delillerle desteklenemeyen tanık beyanları da ispata yeterli görülmemiştir.
Bu maddi ve hukuki olgular ile mevcut deliller birlikte değerlendirildiğinde, davacı üçüncü kişinin İİK’nin 97/a maddesindeki mülkiyet karinesinin aksini güçlü ve inandırıcı delillerle ispatlayamaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacı üçüncü kişi vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, taraflarca İİK’nin 366/3. maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz eden davalı alacaklıya iadesine, 14/01/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.